Circulair Bouwend trapt af met eerste netwerkbijeenkomsten

Steeds meer opdrachtgevers, slopers, bouwers en ketenpartners hebben de ambitie om meer gebruik te maken van secundaire bouwmaterialen. Maar wie deze transitie van dichtbij volgt, ziet ook meteen dat circulair slopen en bouwen geen kwestie is van één oplossing of één partij die het ‘even regelt’. Het gaat dan om een nieuwe aanpak in de keten. En het begint met elkaar vinden, dezelfde taal spreken en inhoudelijk de stap maken van ambitie naar uitvoering. Op 13 januari organiseerde Circulair Bouwend daarom de eerste netwerkbijeenkomsten in Zuid-Nederland.

Bij Heijmans in Rosmalen en bij Gilde Opleidingen in Weert kwamen op 13 januari in totaal zo’n 70 ondernemers, beleidsmakers, ketenpartners en verbinders bijeen. De vraag die de hele dag terugkwam was: hoe maken we van slopen écht oogsten en hoe ‘sluiten’ we de keten van secundaire bouwmaterialen tot en met toepassing in nieuwbouw en renovatie?

De dag was opgebouwd uit een reeks korte presentaties met praktijkvoorbeelden waarna de deelnemers in groepjes met elkaar in gesprek gingen. Op beide locaties stond dezelfde opzet centraal: eerst inspiratie uit de praktijk, daarna samen verkennen wat dit betekent voor Zuid-Nederland en welke vervolgstappen logisch zijn.

Een kijkje in de duurzaamheidskeuken

Thijs Huijsmans, programmamanager duurzaamheid bij Heijmans, trapte af in Rosmalen en gaf een kijkje in de ‘duurzaamheidskeuken’ van Heijmans. ‘De Heijmans Hive (de plek waar een deel van de bijeenkomst plaatsvond) is gerenoveerd met alleen materialen die al bestonden’, vertelde hij. ‘Denk aan glazen panelen uit de High Tech Campus, isolatie van spijkerbroeken én kozijnen en glas uit eerdere renovatieprojecten.’ Ook het voorbeeld het gebouw Physics (TU Delft) inspireerde, met onder andere 11.000 m³ circulair beton. Danielle Twardy-Duisters, lector bij Zuyd Hogeschool, verwelkomde de deelnemers in Weert en benadrukte het belang van circulair ondernemen in de regio. Hans Fuchs, wethouder van de gemeente Weert nam ons mee in de ambities van zijn gemeente en nodigde ons uit samen impact te maken.

Leer elkaar regionaal kennen

Daarna kreeg Fanauw Hoppe, ketenaanjager Circulaire Deal Noord-Holland Noord, het woord. ‘Wat ik vooral wil meegeven is dat er voldoende kwalitatief goede secundaire materialen zijn. Het begint dus niet bij de vraag of het wel kan, maar bij: organiseren we het goed genoeg? Zet gemotiveerde partijen centraal, benut de netwerken die er al zijn en leer elkaar regionaal kennen, zodat je écht kunt samenwerken. Als je de hele keten aan tafel krijgt en samen aan de slag gaat (vrijwillig, maar niet vrijblijvend) dan maak je van circulair slopen en bouwen de standaard in de sector.’

Een veranderende wereld

Dick van Veelen, algemeen directeur Meijs Ingenieurs, stapte daarna naar voren. Hij begon zijn presentatie met de vraag: ‘De wereld verandert, verander jij mee?’ Dick schetste hoe vaak hij de vraag krijgt of een project ‘circulair’ kan. Wat zit er aan materialen in, wat kan ermee en hoe verhoudt dat zich tot kwaliteitseisen zoals brandveiligheid en klimaatdoelen? Daarbij ziet hij één misverstand steeds terug. Het idee dat hergebruik één rechte lijn is van sloop naar bouw. Volgens Dick werkt dat meestal niet. De echte winst zit juist in wat ertussen zit. De specialisten die materialen sorteren, bewerken en weer geschikt maken voor toepassing. Of, zoals hij het zei: ‘De massa zit ’m in de tussenstap. Pas als je die tussenstap organiseert (met de juiste specialisten en met samenwerking in de keten) wordt opschalen mogelijk. En die tussenstap zorgt er bovendien voor dat er voldoende kwalitatief goede materialen beschikbaar zijn. Pas dán wordt het voor bouwbedrijven makkelijker om het toe te passen.’ Ook laat onderzoek in Noord-Holland Noord zien dat circulair slopen niet per definitie duurder is. ‘Vaak is het zelfs iets goedkoper’, aldus Dick, ‘doordat de restwaarde van materialen wordt meegenomen in de businesscase.’

Tot slot presenteerde André Meester (directeur NVPU) het initiatief van de NVPU voor de ontwikkeling van een circulaire hub voor PIR/PUR isolatieplaten. De opzet is dat sloopaannemers materiaal oogsten en aanbieden aan de circulaire hub. Daar wordt het voor hergebruik geschikte materiaal geselecteerd én voorzien van productspecificaties om weer aangeboden te worden in het reguliere handelsproces. ‘Wat mij betreft moeten we geen nieuw systeem optuigen, maar de supply chain die er al is (her)inrichten. De bouwer vraagt gewoon kwaliteit en kwantiteit. Een hub kan daarin als brugfunctie dienen.’

Kennis verbinden en projecten inzichtelijk maken

Eward Heijmans en Fränk de Jong van Circulair Bouwend kijken na afloop terug op twee mooie netwerkbijeenkomsten. ‘De volgende stap is om nu ook daadwerkelijk aan de slag te gaan en kansen te gaan verzilveren. We gaan gericht aan het werk met projecten die op de nominatie staan voor sloop en renovatie. We brengen samen met ketenpartners de vrijkomende bouwmaterialen in beeld, om deze in nieuwe bouwprojecten te kunnen inzetten. Zo gaan we steeds meer partners betrekken bij de Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen Zuid-Nederland. Zodat het niet bij een paar mooie voorbeelden blijft, maar leidt tot echte opschaling van circulair slopen en bouwen in Zuid-Nederland.’

Wil je met jouw bedrijf of organisatie bijdragen aan deze ontwikkeling? Laat het ons weten door een mail te sturen naar info@circulairbouwend.nl.